پناهجویان معترض افغان مقیم ترکیه در وضعیت وخیم اعتصاب غذایی
نوسینده: علی حکمت
افغانهای زیادی که از جنگ و ناامنی میگریزند، اکثرا به سرنوشت نامعلومی رو میآورند که در نهایت، نه به ساحل امن و نه به آرامش میرسند، بلکه سرنوشتشان به نمایش غمباری مبدل میشود. گاهی کشتیهای مملو از این پناهجویان طعمهی دریا میشوند و گاهی در داخل کانتینرهای سربسته تلف میشوند. گاهی نیز در دام قاچاقچیان انسان گرفتار میشوند یا در کمپهای مهاجرتی دست به خودکشی میزنند. چنین فاجعه بارها در سرنوشت پناهجویان افغان تکرار شده و اتفان افتاده است و در نهایت، آنچه نصیب مهاجران شده، جدال با مرگ است.
پناهجویان افغان یکی از بزرگترین گروههای پناهجویی را در ترکیه تشکیل میدهند و تعداد آنها به بیش از 26 هزار نفر میرسد. سهلانگاری مطلق کمیساریای پناهندگان سازمان ملل در خصوص رسیدگی به پروندهی این پناهجویان و عدم ایجاد شرایط مناسب، بارها و بارها فجایع غیرقابل جبرانی را به وجود آوردهاند.
سال گذشته 23 پناهجوی افغان در شرایط نامناسب کاری جانشان را از دست دادهاند که پروندههایشان در ادارههای قضایی ترکیه به شکل مشکوکی بسته شدند. هفتهی قبل نیز جسد 9 پناهجوی افغان که دو ماه قبل قصد ورود به بلغارستان را داشتند، بهدست آمد که به شکل مشکوکی در نزدیکی مرز مشترک ترکیه–بلغارستان کشته شده بودند و برای یک و نیم ماه جسدشان در آنجا مانده بود، که در میان آنان چندین کودک و زن نیز دیده میشوند که متأسفانه هیچ شبکهی خبری ترکی و افغانستانی آن را پوشش خبری نداده است.
شرایط کاری پناهجویان افغان در ترکیه
طبق قوانین دولت ترکیه، پناهجویان حق و اجازهی کار را دارند، اما این قانون برای پناهجویان و کارفرمایان به قدری پیچیده و پرمصرف است که از خیر گرفتن آن میگذرند و به این دلیل، همهی پناهجویان در ترکیه، به صورت غیرقانونی در بازار کار مصروف اند و دولت ترکیه بهخوبی از این موضوع آگاه است و کارفرمایان ترک از نیروی کار ارزان پناهجویان، سود سرشار میبرند. چنین بیقانونی، عامل اصلی سوء استفادههای کارفریان ترک، پناهجویانی اند که مجبورند بار گران مخارج زندگی را به تنهایی به دوش بکشند.
برخورد دوگانهی کمیساریای عالی پناهندگان با پناهجویان افغان
کمیشنری سازمان ملل در ترکیه سیاست یکبام و دوهوا دارد؛ در یک کشور در مورد درخواستهای پناهجویان از ملیتهای مختلف، قوانین دوگانهای را اجرا میکند. پروندهی مهاجرت پناهجویان ملیتهای دیگر به طور معمول در مدت دو سال تکمیل میشود، ولی برای پناهجویان افغان میعاد رسیدگی به درخواست پناهندگی را بیشتر از شش سال مدنظر گرفته است.
این دفتر از اول سال 2013 برای چندین ماه بررسی پروندههای پناهجویان افغانستانی را به حالت تعلیق درآورده که با ختم دو مرحلهی ششماهه، این تعلیق بار دیگر همچنان تمدید شد؛ در حالی که در این مدت پذیرش پناهجویان از ملیتهای دیگر از سوی کمیساریای ملل متحد در ترکیه به شکل معمول ادامه داشته است.
دفتر کمیساری عالی سازمان ملل در امور پناهندگان در ترکیه از اواسط سال 2013 ثبت نام پناهندگان افغانستانی که تازه وارد ترکیه میشدند را متوقف کرد؛ در حالی که ثبت نام پناهندگان از ملیتها و کشورهای دیگر تا هنوز همچنان جریان دارد.